ಆರೋಗ್ಯ ಮಾಹಿತಿ : ದೇಹದ ವಿವಿಧ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲುಗಳು (Stones) ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ಸಮಸ್ಯೆ ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಮೂತ್ರಪಿಂಡದ ಕಲ್ಲಿನಂತೆಯೇ ಪಿತ್ತಕೋಶದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲುಗಳು ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪಿತ್ತಕೋಶದ ಕಲ್ಲು ಅಥವಾ ಗಾಲ್‌ಸ್ಟೋನ್ (Gallstone) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪಿತ್ತಕೋಶವು ಯಕೃತ್ತಿನ (Liver) ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಸಣ್ಣ ಅಂಗವಾಗಿದೆ. ಯಕೃತ್ತು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಪಿತ್ತರಸ (Bile)ವನ್ನು ಪಿತ್ತಕೋಶದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಪಿತ್ತರಸ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಕೆಲ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಪಿತ್ತರಸದ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಉಂಟಾಗಿ ಪಿತ್ತಕೋಶದೊಳಗೆ ಕಲ್ಲುಗಳು ರೂಪುಗೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಪಿತ್ತಕೋಶದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲು, ಈ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬೇಡಿ :
ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸದಿರಬಹುದು :
ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಪಿತ್ತಕೋಶದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲು ಇದ್ದರೂ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಆರಂಭದಲ್ಲೇ ನೋವು ಅಥವಾ ಇತರ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬುದಿಲ್ಲ. ಯಾವುದೇ ತೊಂದರೆ ನೀಡದೆ ಪಿತ್ತಕೋಶದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ‘ಸೈಲೆಂಟ್ ಗಾಲ್‌ಸ್ಟೋನ್’ (Silent Gallstone) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಲಕ್ಷಣಗಳೇ ಇಲ್ಲದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಗಾಲ್‌ಸ್ಟೋನ್‌ಗೂ ತಕ್ಷಣ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಕಲ್ಲು ಪಿತ್ತನಾಳದಲ್ಲಿ (Bile Duct) ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸಿದಾಗ ಸಮಸ್ಯೆ ಗಂಭೀರವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪಿತ್ತಕೋಶದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲು ಇದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದಿರುವವರು ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದಿರುವುದು ಅಗತ್ಯ.
ಹೊಟ್ಟೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೋವು :
ಪಿತ್ತಕೋಶದ ಕಲ್ಲಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ನೋವು ಒಂದು.
ಈ ನೋವು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಏಕಾಏಕಿ ಆರಂಭವಾಗಬಹುದು. ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನೋವು ತೀವ್ರವಾಗಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ಹಲವು ಗಂಟೆಗಳವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಇರುತ್ತದೆ. ನೋವಿನ ಸ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ತೀವ್ರತೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಬದಲಾಗಬಹುದು.
ಹೊಟ್ಟೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗ/ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲೂ ನೋವು :
ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ನೋವು ಹೊಟ್ಟೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿಯೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಎಣ್ಣೆ ಹೊಂದಿರುವ ಅಥವಾ ಕರಿದ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಿದ ನಂತರ ನೋವು ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಈ ನೋವು ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲೇ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ ಬೆನ್ನಿನ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಬಲ ಭುಜದ ಕಡೆಗೂ ಹರಡಬಹುದು.
ವಾಕರಿಕೆ ಮತ್ತು ವಾಂತಿ ಕೂಡ ಲಕ್ಷಣವಾಗಬಹುದು :
ಪಿತ್ತಕೋಶದ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೊಟ್ಟೆ ನೋವಿನ ಜೊತೆಗೆ ವಾಕರಿಕೆ (Nausea) ಅಥವಾ ವಾಂತಿ (Vomiting) ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಆದರೆ ಹೊಟ್ಟೆ ನೋವು, ಗ್ಯಾಸ್ ಅಥವಾ ಅಜೀರ್ಣದಂತಹ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡಿವೆ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಪಿತ್ತಕೋಶದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲು ಇದೆ ಎಂದು ಸ್ವತಃ ನಿರ್ಧರಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಇತರ ಹಲವು ಜೀರ್ಣಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡುಬರಬಹುದು.
ಪಿತ್ತನಾಳದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲು ಸಿಲುಕಿದರೆ ಎಚ್ಚರ :
ಪಿತ್ತಕೋಶದಲ್ಲಿರುವ ಕಲ್ಲು ಪಿತ್ತನಾಳಕ್ಕೆ ತೆರಳಿ ಅಲ್ಲಿ ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸಿದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ತೊಂದರೆ ಉಂಟಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾಮಾಲೆ (Jaundice) ಸೇರಿದಂತೆ ಕೆಲವು ಗಮನಾರ್ಹ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಚರ್ಮ ಅಥವಾ ಕಣ್ಣಿನ ಬಿಳಿ ಭಾಗ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗುವುದು, ಸಾಮಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಗಾಢ ಬಣ್ಣದ ಮೂತ್ರ ಬರುವುದು ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮಲದ ಬಣ್ಣ ತಿಳಿಯಾಗುವುದು ಇಂತಹ ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.
ಈ ಲಕ್ಷಣಗಳಿದ್ದರೆ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ :
ಪಿತ್ತಕೋಶದ ಕಲ್ಲು ಇದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಟ್ಟೆ ನೋವಿನ ಜೊತೆಗೆ ಕೆಳಗಿನ ಯಾವುದೇ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದರೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯುವುದು ಮುಖ್ಯ:
- ಹಲವು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಹೊಟ್ಟೆ ನೋವು ಕಡಿಮೆಯಾಗದೆ ಮುಂದುವರಿಯುವುದು.
- ಪದೇಪದೇ ಹೊಟ್ಟೆ ನೋವು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
- ಜ್ವರ ಅಥವಾ ಚಳಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
- ನಿರಂತರವಾಗಿ ವಾಂತಿಯಾಗುವುದು.
- ಚರ್ಮ ಅಥವಾ ಕಣ್ಣಿನ ಬಿಳಿ ಭಾಗ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗುವುದು.
- ತೀವ್ರವಾದ ಅಥವಾ ಸಹಿಸಲಾಗದಷ್ಟು ಹೊಟ್ಟೆ ನೋವು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
ಪಿತ್ತಕೋಶದ ಕಲ್ಲಿನ ಕೆಲವು ಲಕ್ಷಣಗಳು ಅಜೀರ್ಣ, ಗ್ಯಾಸ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಜೀರ್ಣಾಂಗ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನೇ ಹೋಲಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ ಕೇವಲ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಸ್ವತಃ ರೋಗನಿರ್ಣಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ.
ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ಮೂಲಕ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಬಹುದು :
ಪಿತ್ತಕೋಶದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲು ಇದೆಯೇ ಅಥವಾ ಸಮಸ್ಯೆಯ ತೀವ್ರತೆ ಎಷ್ಟಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ವೈದ್ಯರು ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ವಿವಿಧ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಬಹುದು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಟ್ರಾಸೌಂಡ್ (Ultrasound) ಪ್ರಮುಖ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಕಲ್ಲಿನ ಗಾತ್ರ, ಅದರ ಸ್ಥಳ ಮತ್ತು ಪಿತ್ತನಾಳದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಅಡ್ಡಿ ಉಂಟಾಗಿದೆಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ ನಂತರ ವೈದ್ಯರು ಮುಂದಿನ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಕ್ರಮದ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ ಹೊಟ್ಟೆ ನೋವನ್ನು ಕೇವಲ ಗ್ಯಾಸ್ ಅಥವಾ ಅಜೀರ್ಣ ಎಂದು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವ ಬದಲು, ನೋವು ಪದೇಪದೇ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಮೇಲಿನ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದರೆ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ.
ಇತ್ತೀಚಿನ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಮುಖ ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಓದಿ
Disclaimer : ಈ ಲೇಖನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಆರೋಗ್ಯ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ. ಪಿತ್ತಕೋಶದ ಕಲ್ಲಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳು ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಬದಲಾಗಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಸ್ವಯಂ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದೆ, ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅರ್ಹ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಸೂಕ್ತ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯಿರಿ.
